Witaminy

Opis witamin. Definicja witaminy, rodzaje.
  • Witamina A
  • Witamina B
  • Witamina C
  • Witamina D
  • Witamina E
  • Witamina K

Witaminy - co to takiego


Witamina jest związkiem organicznym. Nie jest ona źródłem energii, za to są one niezbędne do zachowania zdrowia.

Istnieją dwa rodzaje witamin. Pierwszą grupę stanowią witaminy rozpuszczalne w wodzie, drugą- witaminy rozpuszczalne w tłuszczach.

Do witamin rozpuszczalnych w wodzie zalicza się witaminy: C, witaminy z grupy B, czyli B1, B2, B6, B12 oraz niacynę, kwas foliowy, kwas pantotenowy i biotynę. Z kolei do tych, które rozpuszczają się w tłuszczach zalicza się: witaminę A, D, E i K.

Drugi rodzaj witamin ( tj. witaminy A, D, E, K) występuje w tłuszczach i olejach spożywczych. W tym wypadku tłuszcze są niezbędne do tego, aby organizm mógł je przyswoić. Dodać należy, iż do tej grupy można także zaliczyć beta-karoten, czyli prowitaminę A. Aby zostały one przyswojone, zaleca się, by spożywać produkty, które zawierają te witaminy z jednoczesnym spożywaniem potraw zawierających tłuszcz. To właśnie on ułatwi wchłonięcie tych witamin.

Z kolei do przyswojenia witamin rozpuszczalnych w wodzie nie potrzeba tłuszczów. Zwrócić jednak należy uwagę na to, aby zbyt długo nie gotować potraw, gdyż obróbka termiczna powoduje rozpad witamin. Ponadto, znaczenie ma również to, by używać jak najświeższych produktów. Jak się bowiem okazuje, zwiędnięte warzywa oraz owoce tracą znaczną część witamin. Istotne znaczenie ma sposób przechowywania owoców oraz warzyw. Zaleca się stosunkowo niską temperaturę. Znaczenie m również wspomniane powyżej staranne przygotowywanie potraw. To wszystko ma znaczenie, aby zapobiec stratom witamin.

Artykuły o witaminach

Poniżej znajdują się artykuły opisujące poszczególne grupy witamin

Witamina A

Witamina A występuje między innymi w rybach - obrazek
  • Napisane przez: Redaktor
  • kwiecień 16, 2013

Witamina A jest niezbędnym związkiem w procesach widzenia. Bierze ona udział w syntezie hormonów kory nadnerczy. Dzięki niej możliwy jest wzrost tkanek oraz utrzymana jest stabilność komórek nabłonkowych.

To jest cały artykuł

Witamina A jest niezbędnym związkiem w procesach widzenia. Bierze ona udział w syntezie hormonów kory nadnerczy. Dzięki niej możliwy jest wzrost tkanek oraz utrzymana jest stabilność komórek nabłonkowych. Witamina ta niezbędna jest w procesie wydzielania tyroksyny z tarczycy. Ponadto, bierze ona udział w reakcjach immunologicznych oraz w procesach budowy erytrocytów. Dzięki niej utrzymane są prawidłowe osłony komórek nerwowych. Jedną z podstawowych funkcji witaminy A jest reprodukcja- tj. udział w spermatogenezie, rozwoju łożyska, wzroście embrionu.

Występowanie:

  • tłuszcze rybne i oleje (olej z wątroby halibuta i dorsza),
  • margaryna witaminizowana,
  • wątroba wołowa,
  • masło,
  • marchew,
  • pomidory
  • inne.

Biodostępność witaminy A uzależniona jest od kilku czynników. Pierwszym z nich jest ilość oraz jakość białka, które znajduje się w pożywieniu. Jak wskazują badania, największa biodostępność występuje wówczas, gdy mamy do czynienia z 10%-wą zawartością białka w diecie. Drugim czynnikiem, od którego uzależniona jest biodostępność witaminy A jest wartość tłuszczu w pożywieniu, a dokładnie jego rodzaj, świeżość oraz ilość

Niedobór witaminy A w diecie przejawia się:

  • suchością skóry,
  • zaburzeniem rogowacenia skóry,
  • zmianami w błonie śluzowej,
  • uchością spojówek.

Długotrwały niedobór przyczynia się m.in. do:

  • utraty przejrzystości gałki ocznej,
  • kurzej ślepoty,
  • obniżenia odporności.

Nadmiar wywołuje:

  • utratę apetytu,
  • zahamowanie wzrostu,
  • wyłysienie,
  • obrzęk powiek,
  • łamliwość kości,
  • dysfunkcje serca,
  • zaburzenie pracy nerek,
  • zaburzenie funkcjonowania centralnego układu nerwowego.

Witaminy B

Witamina B Występuje między innymi w ziemniakach - obrazek
  • Napisane przez: Redaktor
  • kwiecień 15, 2013

Witaminy grupy B należą do grupy witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. Mają one istotne znaczenie w metabolizmie komórek. Witaminy grupy B mają swój udział w metabolizmie zarówno białek, węglowodanów jak i tłuszczów a także w przemianach energetycznych.

To jest cały artykuł o witaminach B

Witaminy grupy B należą do grupy witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. Mają one istotne znaczenie w metabolizmie komórek. Witaminy grupy B mają swój udział w metabolizmie zarówno białek, węglowodanów jak i tłuszczów a także w przemianach energetycznych.

Do witamin z grupy B zalicza się:

  • witaminę B1- (tiaminę),
  • witaminę B2- (ryboflawinę),
  • witaminę B3- witaminę PP - (niacynę i nikotynamid),
  • witaminę B5- (kwas pantotenowy),
  • witaminę B6- (pirydoksynę, pirydoksal, pirydoksaminę a także ich fosforany),
  • witaminę B7- witaminę H - (biotynę),
  • witaminę B8- (inozytol),
  • witaminę B9- (kwas foliowy),
  • witaminę B12- (cyjanokobalaminę).

Witaminy z grupy B pozwalają poskromić stres. Ponadto działają one korzystnie na przemiany metaboliczne, jakie zachodzą w organizmie człowieka. Do innych czynników, na jakie wpływa kompleks witamin z grupy B jest stan skóry. Co więcej witaminy te dodają energii. Witaminy z grupy B najlepiej się wchłaniają, gdy są przyjmowane razem. W organizmie człowieka nie są magazynowane. Z tego względu powinny być dostarczane systematycznie.

Występowanie:

  • witamina B1- drożdże, pieczywo, orzechy;
  • witamina B2- makaron, mąka, fasola, groch;
  • witamina B6- ziemniaki, produkty zbożowe;
  • witamina B12- ziemniaki.

Ciekawostką jest to, że zapotrzebowanie na witaminy z grupy B ulega zwiększeniu wraz z tym, jak zwiększa się podaż energii. W przypadku osób, które trenują ciężko, zapotrzebowanie zwiększa się aż 2-3- krotnie. Takie osoby muszą więc zwiększyć dostarczanie witamin z grupy B.

Witaminy C

Witamina C występuję między innymi w makaronie, papryce - obrazek
  • Napisane przez: Redaktor
  • kwiecień 14, 2013

Witamina C należy do grupy witamin rozpuszczalnych w wodzie. Witamina ta obejmuje:

  • kwas askorbinowy,
  • kwas dehydroaskorbinowy.

To jest cały artykuł o witaminach C

Witaminy grupy B należą do grupy witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. Mają one istotne znaczenie w metabolizmie komórek. Witaminy grupy B mają swój udział w metabolizmie zarówno białek, węglowodanów jak i tłuszczów a także w przemianach energetycznych.

Witamina C pełni w organizmie człowieka istotne funkcje. Jedną z nich jest stymulacja wytwarzania kolagenu, który jest np. głównym składnikiem ścięgien oraz odpowiada za elastyczność skóry. Omawiana witamina ma także swój udział w wytwarzaniu hormonów i transmiterów takich jak choćby aminy katecholowe oraz w metabolizmie lipidów. Ma ona również swój udział w procesach wspomagających odporność organizmu oraz jego oczyszczanie. Niedobór witaminy C wywołuje szkorbut, który u małych dzieci może przejawiać się pod postacią schorzenia zwanego Moeller- Barlowa. Jedną z wspólnych cech tych chorób jest niedokrwistość. Ponadto, jak dowodzą badania, przewlekłe niedobory witaminy C mogą przyczyniać się do chorób nowotworowych, a także do miażdżycy i nadciśnienia tętniczego. Nadmiar witaminy C nam nie grozi, bowiem organizm usuwa nadwyżkę witaminy z moczem oraz zmniejsza zdolność absorpcyjną w jelitach.

Występowanie

  • owoce dzikiej róży,
  • czarne porzeczki,
  • papryka,
  • nać pietruszki,
  • kiwi.

Witamina C jest jedną z najbardziej nietrwałych witamin. Jest bardzo wrażliwa na temperaturę, szczególnie wówczas gdy towarzyszy jej tlenek metalu. Ponadto niektóre leki (np. aspiryna) powodują degradację kwasu askorbinowego.

Ciekawostką jest też to, iż ziemniaki, które są przechowywane w warunkach pokojowych tracą wraz z upływem czasu coraz większe ilości witaminy C. Jest to około 15% w ciągu miesiąca. Obieranie i obróbka termiczna powoduje, że zniszczeniu ulega dalsze 30%.

Witaminy D

Witamina D występuje między innymi w żółtku - obrazek
  • Napisane przez: Redaktor
  • kwiecień 13, 2013

Witamina D została odkryta przez Mc Colluma. Miało to miejsce w roku 1918. Obejmuje ona trzy steroidy, które wykazują aktywność biologiczną cholekalcyferolu. Zalicza się do nich:

  • cholekalcyferol,
  • ergosterol,
  • 25- hydroksykalcyferol.

To jest cały artykuł o witaminach D

Jest to dość nietypowa witamina, bowiem człowiek dorosły sam tworzy ją z prowitaminy, która znajduje się w skórze. Co więcej, podkreślić należy, iż jej ilość jest wystarczająca, tylko poza kobietami ciężarnymi oraz karmiącymi.

Głównymi miejscami działania witaminy D jest jelito, układ kostny a także nerki.

Witamina D wzmacnia wchłanianie wapnia oraz fosforu dostępnego w pożywieniu. Ponadto, posiada ona w pewnym stopniu zdolność wyrównywania tych składników w pożywieniu. Witamina D wspomaga procesy uwalniania wapnia z kości, dzięki czemu poziom tego składnika w osoczu znajduje się na stałym poziomie.

Witamina D występuje w znacznych ilościach w :

  • węgorzu,
  • śledziu,
  • makreli,
  • żółtku jaja,
  • borowiku,
  • smalcu,
  • wątrobie cielęcej.

W Polsce witaminą D wzbogaca się margaryny.

Niedobór witaminy D powoduje:

  • krzywicę ( z konsekwencjami w postaci nieodpowiedniej mineralizacji zębów, konwulsji),
  • hipokalcemię,
  • osteomalację
  • osteoporozę.

Nadmiar witaminy D przyczynia się do wystąpienia poniższych objawów:

  • osłabienia,
  • utraty apetytu,
  • bólu głowy,
  • bólu brzucha,
  • wymiotów,
  • wielomoczu.

Nadwyżka tej witaminy skutkuje też nadmierną generacją nadtlenków oraz oksydacją błon lipidowych. Na skutek utleniania lipidów, które wchodzą w skład błon komórkowych dochodzi do zwiększonej ich przepuszczalności. To powoduje hiperkalcemię oraz występowanie zwapnień naczyń krwionośnych.

Witaminy E

Obrazek
  • Napisane przez: Redaktor
  • kwiecień 12, 2013

Witamina E odkryta została przez Evansa i Bishopa. Miało to miejsce w roku 1923. Na skutek przemian metabolicznych, dochodzi do wytwarzania wolnych rodników, które przyczyniają się do degradacji DNA i przyczyniają się do starzenia się organizmu. Witamina E jest antyutleniaczem, który bierze udział w detoksykacji rodników. Ponadto witamina E chroni witaminę A oraz wielonienasycone kwasy tłuszczowe. Stabilizuje ona błony komórkowe oraz zmniejsz prawdopodobieństwo występowania nowotworów.

To jest cały artykuł o witaminach E

Występowanie witaminy E:

  • chleb żytni,
  • olej sojowy,
  • olej słonecznikowy,
  • olej rzepakowy,
  • mięso z kurczaka,
  • wołowina,
  • kasza jęczmienna,
  • masło,
  • mleko,
  • smalec
  • ,
  • ryż.

Niedobór witaminy E skutkuje tym, że nieprawidłowe jest funkcjonowanie układu odpornościowego. Brak tej witaminy w diecie powoduje przyspieszenie procesów starzenia organizmu. Patrząc na cerę, możemy przekonać się o tym, że organizmowi brakuje witaminy E. Skóra u takiej osoby jest bowiem wysuszona, odwodniona, wiotczejąca oraz łuszczy się. Na cerze widoczne są przebarwienia oraz plamy starcze. Poza zmianami skórnymi, mówi się o tym, że bark witaminy E w diecie skutkuje zwiększonemu prawdopodobieństwu wystąpienia choroby wieńcowej, zapaleniu żył czy zaburzeniom ze strony układu płciowego, a nawet wystąpieniu chorób nowotworowych.

Zwiększone wchłanianie witaminy E następuje dzięki:

  • witaminie A,
  • kompleksowi witamin B,
  • witaminie C,
  • niezbędnym nienasyconym kwasom tłuszczowym.

U osób, które przyjmują witaminę E w zwiększonej ilości przez dłuższy czasu, obserwuje się: zmęczenie, bóle głowy, osłabienie mięśni a nawet zaburzenia widzenia.

Witaminy K

Witamina K w zielonych warzywach liściastych - obrazek
  • Napisane przez: Redaktor
  • kwiecień 11, 2013

Niedobór witaminy K występuje bardzo rzadko. Jest to wynikiem tego, ze witamina ta występuje dość powszechnie w żywności. Jej bogatym źródłem są zielona warzywa liściaste. W tych warzywach, witamina K znajduje się w ilościach wprost proporcjonalnych do zawartości chlorofilu.

To jest cały artykuł o witaminach K

Witamina K obejmuje pochodne chinonowe. Istnieją trzy jej formy:

  • filochinon,
  • menachinon,
  • menadion.

Omawiana witamina wykazuje działanie przeciwkrwotoczne.

Witamina K wchłania się z jelita do układu limfatycznego. Wymaga to:

  • obecności żółci,
  • obecności soku trzustkowego.

Gdy już witamina K, w jednej ze swych postaci dotrze do limfy, wówczas dzięki chylomikronom przedostaje się do krwi, a następnie wraz z lipoproteinami odkładana jest w wątrobie na krótki czas.

Występowanie witaminy K

Znaczne ilości tej witaminy występują w:

  • szpinaku,
  • sałacie,
  • brukselce,
  • zielonej herbacie,
  • wątrobie wołowej,
  • serze,
  • maśle,
  • mleku- jej zawartość w mleku uzależniona jest od sezonu.

Niedobór witaminy K występuje bardzo rzadko. Jest to wynikiem tego, ze witamina ta występuje dość powszechnie w żywności. Jej bogatym źródłem są zielona warzywa liściaste. W tych warzywach, witamina K znajduje się w ilościach wprost proporcjonalnych do zawartości chlorofilu. Jak wskazują badania, warzywa dostarczają nawet do 70%-ent zapotrzebowania na witaminę w ciągu doby. Niedobory witaminy K są bardzo rzadkie również z powodu tego, że do jej syntezy dochodzi przy udziale mikroflory bakteryjnej.

Jeśli już dochodzi do niedoboru, to pojawia się on u osób starszych, co jest wynikiem:

  • zaburzeń przewodu pokarmowego,
  • schorzeń wątroby,
  • zmniejszonego wydzielania żółci,
  • antybiotykoterapii.

Z toksycznością witaminy K mamy do czynienia w przypadku podawania menadionu. Nie powinno się jej podawać w celu zwalczenia krwotoku.

Witamina K wydalana jest z:

  • moczem,
  • kałem
  • .

Kontakt

Możesz skontaktować się znami wykorzystując poniższy formularz.

Wypełnij poniższe pola w celu skontaktowania się z nami:






Udowodnij, że nie jesteś robotem *